De Antwerpse jezuïetenkerk, een openbaring.

Hoe een monument de geschiedenis volgt…

  ALGEMENE GESCHIEDENIS DATUM GESCHIEDENIS van de ST.-CAROLUS BORROMEUSKERK
RO

ME

Jezus van Nazareth 01-33
godsdienstvrijheid voor de christenen 313
MI

DD

EL

EE

UW

EN

missionering van de Nederlanden 7de eeuw
2de stadsuitbreiding met Sint-Katelijnepoort, -wal, -vest ca. 1200
3de stadsuitbreiding: Sint-Katelijnewal geslecht 1320
begin Antwerpens ‘gouden eeuw’ 1488
geboorte van Ignatius van Loyola 1491
N

I

E

U

W

E

 

T

IJ

D

 

 

Christoffel Columbus in Amerika 1492
de stellingen van Luther 1517
1529-1531 Ignatius op bedeltocht in de Nederlanden, onder meer te Antwerpen
1539 herbouw Huis van Aken door Erasmus Schetz
oprichting jezuïetenorde door paus Paulus III 1540
Concilie van Trente 1545-1563
dood van Ignatius 1556
1562 eerste jezuïet te Antwerpen – huurhuis op de Meir
Beeldenstorm te Antwerpen 1566
1574 aankoop Huis van Aken – bouw kapel – opening college
Calvinistisch bestuur in Antwerpen 1577-1585
Mei 1578 weigering jezuïeten republikeinse eed en uitwijzing

calvinisten gebruiken jezuïetenkapel
de ‘kolonels’ nemen hun intrek in het college

1578-1585
calvinistische ‘zuivering’ van de kerken 1581
Antwerpen weer Spaans en katholiek 1585 terugkeer jezuïeten en heropening college
1587 plaatsing Mariabeeld in de gevel van het stadhuis
door de Maria-sodaliteiten o.l.v. Franciscus Costerus
1607 verhuis college naar het Hof van Liere
Twaalfjarig Bestand tussen de Staatsen en de Zuidelijke Nederlanden 1609-1621
1612 provincialaat van de jezuïeten te Antwerpen
1614-1615 aanleg bouwterrein
15/04/1615 eerstesteenlegging van de kerk
1616 oprichting van een ‘professenhuis’
1615-1621 bouw kerk en toren
1617 dood van architect François d’Aguilon, aanstelling Pieter Huyssens
12/09/1621 kerkwijding door bisschop Johannes Malderus
1622 feest heiligverklaring Ignatius en Xaverius
1622-1623 bouw sodaliteitsgebouw
1621-1625 bouw Sint-Ignatius- en Mariakapel
1622-1625 uitbreiding professenhuis
1625 ontslag Pieter Huyssens als architect
18/07/1718 Blikseminslag, brand en vernieling van de kerk
1718-1719 restauratie kerkgebouw
06/11/1719 nieuwe kerkwijding
1719-1720 Preekstoel, biechtstoelen, lambriseringen en orgelkast (Jan Pieter I van Baurscheit)
opheffing jezuïetenorde 1773 sluiting professenhuis en kerk
1774 e.v. verkoop kunstwerken
1779 kerk: catecheselokaal van de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal
M

O

D

E

N

E

 

T

IJ

D

Franse Revolutie 1789
Franse annexatie Zuidelijke Nederlanden 1794 kerk: opslagplaats van opgeëiste kerkelijke goederen
opgelegde Franse oorlogsbelasting 1795 verkoop kerkzilver en schilderijen
nationalisatie van kerken 1797 kerk: Tempel van de Wet
1800 kerk: Tribunal criminel
Concordaat Pius VII & Napoleon Bonaparte,
afschaffing bisdom Antwerpen
1801
1802 geopend als parochiekerk ter vervanging van de geschonden Onze-Lieve-Vrouwekerk
1803 zelfstandige parochie Sint-Carolus Borromeus
19de eeuw doopkapel, overkomst broederschappen
Slag van Waterloo, België onder Nederland 1815 kerk fungeert als militair hospitaal
1817 koning Willem verkoopt kerk aan de parochianen
onafhankelijkheid België 1830
1834 jezuïeten preken (in hun oude kerk) een volksmissie
1839 Kruisweg (Edward Du Jardin en H.E. Janssens)
1840 altaarstuk Onze-Lieve-Vrouw van de Karmel (Gustaf Wappers)
jezuïeten kopen een deel van het professenhuis terug
1849-1865 restauratie voorgevel (F. Berckmans)
1860 deel professenhuis geschonken als pastorie
1873 afsluithekken vóór de voorgevel
1922 elektrificatie orgel en klokken(-gelui)
1925 kopie Maria-tenhemelopneming naar Peter Paul Rubens (altaarstuk Mariakapel)
1939 geklasseerd als beschermd monument
1943 nazi-roof van 2 klokken
Oprichting Artiestenpenning en Artiestenmis
(Marie-Elisabeth Belpaire en Benoit Roose)
1945 inslag V-bommen in de buurt: glasscherven
heroprichting bisdom Antwerpen 1961
1981-1987 restauratie gevel en schip (Joseph-Louis Steynen)
2009 brandramp vermeden