Sint-Paulus, de Antwerpse dominicanenkerk, een openbaring.

De schatkamer

De schatkamer met vooral kostbaar liturgisch gerei werd geopend in 2001. Tot de ‘schatten’ hoort ook de wijdingsakte van de eerste kerk, opgesteld door Albert de Grote (9 september 1276).

De zonnemonstrans met beeldengroep
“de Bekering van Sint-Paulus”
(J.P.A. Verschuylen, 1839)

Deze neobarokke monstrans van de befaamde Antwerpse edelsmid Jan Petrus Verschuylen (1839) vormt de blikvanger van de schatkamer. Het deels vergulde, zilveren liturgische voorwerp met een gewicht van 10,2 kg, inbegrepen de 554 diamantjes, schittert door zijn kostbaarheid. Minstens zo merkwaardig is de opbouw en de iconografie. Typisch voor het barokke concept is dat de zon, als traditioneel onderdeel van dit type monstrans, iconografisch aangewend wordt. Waar in het bekeringsverhaal van Saulus sprake is van “(Jezus’) licht uit de hemel dat hem plotseling omstraalde”, wordt dit uitgebeeld door de stralenkrans rond de geconsacreerde hostie. De dynamische beeldengroep daaronder, met Saulus die van zijn paard getuimeld is en zich met de hand beschermt tegen het verblindende licht, is geïnspireerd door de barokke preekstoel van Michiel van der Voort in de Sint-Romboutskathedraal te Mechelen. Dat zijn zwaard (verdwenen na 1972) nog gedeeltelijk uit de schede getrokken is, wijst erop hoe zeer hij “nog steeds in ziedende woede de eerste christenen met de dood aan het bedreigen was” (Hand. 9:1). Voor dit tafereel is een tussenplatform op de stam aangebracht en wordt de monstrans uitzonderlijk 105 cm hoog.

Heilige-Geesthanger
(begin 17de eeuw)

Merkwaardig is ook een kinderjuweel, een hangertje in de vorm van een duif: een Heilige-Geesthanger. De vijf diamantroosjes zijn een zeer vroeg Antwerps voorbeeld van diamant geslepen in zesvlak of roosvorm.

Het portret van Ophovius
(anonieme kopie naar P.P. Rubens, 19de eeuw?)

Michael Ophovius was prior van het Antwerpse dominicanenklooster, bisschop van ’s Hertogenbosch en ook de biechtvader van Rubens.