7de NACHT VAN DE KERKEN in Antwerpen
zaterdag 11 augustus 2018 van 19 tot 23 u.

SINT-CAROLUS BORROMEUSKERK

Cluster Centrum

In St Carolus, we speak BAROQUE

Met een unieke schilderijwissel
én een even unieke tentoonstelling van barokkant

In de 16de eeuw wordt de gebrekkige bijbelkennis van de katholieken terecht bekritiseerd door de protestanten. In de tijd van de Contrareformatie (vooral 17de eeuw) willen de jezuïeten de kennis van de Bijbel bij de katholieke gelovigen bevorderen via onderwijs en prediking. Hiervoor wenden ze niet alleen het geschreven of gesproken woord aan, maar ook het verbeelde woord: de schilder- en beeldhouwwerken. Het eerste wat vandaag nog steeds opvalt bij het binnenkomen van een barokke jezuïetenkerk is het reusachtige hoofdaltaar met een altaarschilderij van maar eventjes 5,35 m op 4m!

Maar, zo redeneerden de jezuïeten 400 jaar geleden, als je steeds naar dezelfde afbeelding moet kijken, schenk je er op de duur nog weinig aandacht aan. De bedoeling was (en is) dat je met het getoonde beeld mee-leeft, er vragen over stelt, tot bezinning komt en tenslotte goede keuzes maakt in het leven en zo God ontmoet. Daarom bedachten ze een uniek katrolsysteem om in de loop van het liturgisch jaar het schilderij viermaal te wisselen waarbij de schilderijen op doek in en uit een reservebak achter het altaar opgetrokken en neergehaald worden.

Van de oorspronkelijke vier werken zijn er nog twee aanwezig nl. De ‘Kruisoprichting door Gerard Zegers en De kroning van Maria door Cornelis Schut. Twee werken van Rubens: Sint-Ignatius en Sint-Franciscus Xaverius zijn na de opheffing van de orde in 1773 naar Wenen verhuisd, waar ze nu te bewonderen zijn in het Kunsthistorisches Museum. Midden 19de eeuw werd een derde werk, Onze-Lieve-Vrouw van de Karmel door Gustaaf Wappers, toegevoegd.

Nu worden de schilderijen nog drie keer per jaar gewisseld. Op Aswoensdag komt De Kruisoprichting tevoorschijn, op paasmaandag (02/04/2018) O.-L.-Vrouw van de Karmel en midden augustus wordt De kroning van Maria getoond. Deze laatste wissel gebeurt dit jaar uitzonderlijk op 11 augustus ter gelegenheid van de ‘7de Nacht van de Antwerpse kerken’.

Voor en tijdens de schilderijenwissel geven we uitleg en nadien vertellen TOPA-gidsen over de barokpareltjes die deze kerk in ruime mate bezit. Ook de wereldvermaarde kantkamer, met een uitzonderlijke collectie Antwerpse religieuze kant, kan dan bezocht worden.

Programma

Schilderijwissel

  • 19.45 u.: inleiding
  • 20.00 u.: neerlaten schilderij O.-L.-Vrouw van de Karmel (Gustaaf Wappers) gevolgd door een muzikaal intermezzo
  • 20.30 u.: ophalen schilderij De kroning van Maria (Cornelis Schut)

Rondleidingen

  • Na de schilderijenwissel bieden TOPA-gidsen rondleidingen over de barok aan in de Mariakapel, in de -Ignatiuskapel, bij het Sint-Jozefaltaar (Rubensschilderij) en aan de gevel.

Doorlopend van 19.00 u. tot 23.00 u.

  • weerklinkt barokmuziek;
  • kan u de kantkamer bezoeken (tot 22.30 u.), met een aangepaste tentoonstelling over Antwerpse religieuze barokkant;
  • kan u op de gaanderijen tentoonstellingen bezoeken met kant uit Lier en Turnhout en met religieus textiel (o.a. antependia, kazuifels, het Rubensgewaad, …);
  • zijn er welkomsttekstjes beschikbaar in vijf talen.

meer informatie over de Sint-Carolus Borromeuskerk op deze pagina binnen de TOPA-website

 

Praktisch

Adres: Hendrik Conscienceplein, A.-2000 é

Trein → NMBS Antwerpen Centraal
+ premetro 3, 5, 9, 15 Linkeroever) of tram 11, 12, 24 Melkmarkt)
Tram → De Lijn
11, 12, 24 (Sint-Katelijne), 7 (Keizerstraat)
3, 5, 9, 15 (premetro Meir), 4 (Groenplaats)
Bus 22, 180, 181, 182, 183 (Groenplaats)
30, 34 (Steenplein)
Fietsstation → VELO-Antwerpen
Velo 56 Minderbroedersrui