Op reis in eigen stad

Een dagje SPANJE in Antwerpen

Rosier 22

Karmelklooster en kapel van Sint-Theresia van Avila
In elke straat een klooster

Als frontlijnstaat van de katholieke contrareformatie werden te Antwerpen in de 17de-18de eeuw vele kloosters gesticht, op zeker ogenblik zelfs té veel volgens bisschop Malderus.

De stichting van de karmelietessengemeenschap is exact gedateerd op 6 november 1612, onder de aartshertogen Albrecht en Isabella en meer bepaald tijdens het Twaalfjarig bestand.

Een anekdote heeft de Spaanse kloosterlinge in de Antwerpse kronieken een grote populariteit opgeleverd en het stadsbestuur mee achter haar zaligverklaring doen scharen. Wanneer de stad in 1622 door een Staats leger bedreigd wordt, krijgt Anna van Sint-Bartholomeus een ‘goddelijk visioen’ en weet zij tijdig de militaire gouverneur te waarschuwen; de verrassingsaanval wordt afgeslagen. In 1817 wordt zij zalig verklaard en bijgevolg ook vereerd door de zusters.

Van in de 17de eeuw tot het midden van de 20ste eeuw was er in Antwerpen, net als in het katholieke Spanje, haast in elke straat een klooster. Ook vandaag nog zie je aan de hand van scholen en verzorgings­instellingen hoeveel congregaties ooit in het stadsbeeld aanwezig waren.

Een Spaanse dame ligt aan de oorsprong, zuster Anna van Sint-Bartholomeus (1549-1626). Als verpleegster en secretaresse was zij de vertrouwelinge van (de heilige) Teresia van Ávila, de grote hervormster van de karmelietenorde. De nieuwe strenge contemplatieve tak die zich ter onderscheiding van de oude tak de ‘Ongeschoeide’ noemt, heeft dan ook een Spaans karakter. Dit klooster stond in Antwerpen bekend als de ‘Spaanse Theresianen’. Er waren namelijk ook ‘Engelse karmelietessen’ die binnen de Antwerpse muren hun toevlucht gezocht hadden. In Spanje is de naam ‘las Descalzas’/ ‘los Descalzos’ ingeburgerd als synoniem voor de ‘ongeschoeide karmelietessen / karmelieten’.

Anna van Bartholomeus verzorgt Theresa van Avilla - Schrijn van Anna

http://karmel.be/communities/karmelietessen-antwerpen

Camino: Rosier > Mechelseplein > Lange Gasthuisstraat